Trends in de energievoorziening
De wereld staat voor een uitdaging. Onbeperkte toegang tot energie is niet langer een vanzelfsprekendheid. Energie is schaars. De huidige organisatie van de energievoorziening trekt een te zware wissel op de aarde en is op termijn te kostbaar. Te kostbaar in termen van geld, milieu & klimaat en geopolitieke risico's. Hierdoor zullen er nieuwe wegen bewandeld moeten worden. Nieuwe technologieën, processen en producten moeten ontwikkeld en toegepast worden om de energievoorziening betaalbaar te houden en efficiënter en schoner te maken.
In de visie van GEOSenergie zijn er drie belangrijke trends die het energielandschap drastisch zullen transformeren. Deze trends zijn: (1) een grotere diversiteit aan energiebronnen, (2) meer decentrale opwekking en (3) decarbonisatie: het verminderen van het aandeel koolstof in energiedragers.
1. Toename van diversiteit in energiebronnen
Fossiele brandstoffen voorzien in het overgrote deel van de energiebehoefte. Dit zal voorlopig zo blijven. De diversiteit aan bronnen neemt echter toe waardoor het aandeel fossiel in het totale energieaanbod zal verminderen. Het aandeel kernenergie, biomassa, zon, wind, waterkracht en op termijn golfcentrales zal toenemen ten op zichte van het aandeel fossiel. Fossiel zal echter niet verdwijnen. De hoeveelheid steen- en bruinkool in de aarde zijn nog zeer omvangrijk. De wereldeconomieën zullen daar gebruik van blijven maken.
2. Meer decentrale inrichting van energievoorziening
De huidige energievoorziening is centraal georganiseerd. Grote centrales die met hoofdzakelijk fossiele brandstoffen, grote hoeveelheden elektriciteit opwekken zijn de standaard. De trend naar meer decentrale organisatie van energievoorziening is echter al ingezet: windmolens, kleinere biomassacentrales die draaien op biomassa uit de nabije omgeving, huizen en gebouwen bedekt met zonnepanelen, vergistinginstallaties van boeren die werken op koeienmest en energiecentrales op kippenmest. Logisch gevolg van een meer decentrale energievoorziening is dat energieopwekking niet meer voorbestemd is voor grote centraal geleide bedrijven maar dat er plaats komt voor kleinere bedrijven. Dit betekent niet dat de grote energiebedrijven zullen verdwijnen. De ontwikkeling van bijvoorbeeld Offshore windparken is zo kapitaal intensief dat alleen kapitaalkrachtige (en dus grote partijen) deze investeringen kunnen opbrengen. Desondanks is de trend naar decentralisatie onomkeerbaar. Meer kleine bedrijven zullen actief worden op de energiemarkt. Het credo ‘local for local' heeft zijn intrede gedaan in de energievoorziening en zal gestaag doorgang vinden. Net als 100 jaar geleden, nu echter met een scala aan technologieën die er toen niet waren.
Een andere stimulans voor een meer decentrale inrichting van de energievoorziening zijn autonome apparaten en gebruiksvoorwerpen die zelfvoorzienend zijn in hun energie. Zij zijn daarmee onafhankelijk van de energienetwerken. Voorbeelden zijn verlichting op zonne-energie en zonneladers voor mobiele telefoon of mp3 en straatverlichting of andere stationaire toepassingen. Nu nog op kleine schaal en niet wijdverbreid. Op termijn een fundamentele verandering die bijdraagt aan een meer decentrale energievoorziening. Indien 20% van het huishoudelijke energieverbruik wordt afgedekt met lokaal (zelf) opgewekte energie, scheelt dit twee energiecentrales.
3. Decarbonisatie
De afname van koolstof in energiedragers (decarbonisatie) is onmiskenbaar een trend. Hout en steenkool bevatten aanzienlijke hoeveelheden koolstof (C), olie ook. Aardgas al significant minder. Waterstof heeft het niet. Los van NOx staat koolstof (in de vorm van CO2) synoniem met het broeikaseffect en klimaatverandering. Veel onderzoek wordt gedaan naar ‘schoon fossiel' waarbij CO2 wordt otntrokken aan bijvoorbeeld gas of steenkool en ondergronds wordt opgeslagen. Dus wel energie uit fossiele brandstoffen maar dan zonder CO2. Het ultieme is de ‘waterstof economie' waarbij met duurzame energie door middel van elektrolyse waterstof wordt geproduceerd dat vervolgens met een brandstofcel wordt omgezet in elektrische energie.
Decarbonisatie heeft drie belangrijke drijfveren: (1) Toenemend milieubewustzijn en klimaatverandering, (2) Afname van eenvoudig (en goedkoop) winbare fossiele brandstoffen en (3) voortschrijdende technologische ontwikkeling gericht op schoon fossiel en waterstoftechnologie.
Balans in energievoorziening
De balans qua energievoorziening zoals die nu is georganiseerd, is te ver doorgeschoten. Fossiele brandstoffen zijn voornamelijk aanwezig op geografische locaties die onder invloed staan van geopolitieke krachtvelden. Voor toegang tot deze energievoorraden worden oorlogen gestart en gevoerd.
Daarbij staat de snelheid waarmee deze brandstoffen worden gedolven en verbruikt niet in verhouding met de snelheid waarmee deze brandstoffen zijn ontstaan: door zonlicht en andere natuurlijke processen heeft het miljoenen jaren geduurd voordat gas, olie en ook steenkool tot hun huidige omvang hebben kunnen groeien. In enkele decennia echter zijn deze voorraden significant afgenomen door het enorme energieverbruik: een grote onevenwichtigheid tussen snelheid van ‘aanwas' en snelheid van verbruik.
Energie is er in vele vormen en is elementair voor alles. Van een kopje koffie zetten tot de verlichting aanzetten, van graankorrel tot brood, van auto tot supertanker, van airco tot koelkast, boom tot een houten boekenkast. Zonder de beschikbaarheid van energie komt de gehele economie tot stilstand. De manier waarop wij leven is niet mogelijk zonder de beschikbaarheid van de enorme hoeveelheid energie die ons in relatief korte termijn ter beschikking is komen te staan door het massaal winnen van fossiele brandstoffen. Onze voedselvoorziening, medische stand van zaken, alle aanwezige hightech, onze huishoudens, het weghouden van water uit ons land, alles is afhankelijk van de beschikbaarheid van energie.
Deze situatie is echter niet in balans en brengt fundamentele problemen met zich mee: opwarming van het klimaat, geopolitieke conflicten met gewapende strijd en het idee van vanzelfsprekendheid van aanwezigheid van energie waardoor vervreemding ontstaat tussen de mens en zijn leefomgeving. Kortom de huidige organisatie van energievoorziening is niet in balans en trekt een te zware wissel op het milieu, onze leefomgeving en op termijn ook op onze maatschappij.
Doelstellingen van GEOSenergie
GEOSenergie beoogt de organisatie van onze energievoorziening aan te passen zodat deze meer in balans komt. Kernpunten daarin zijn: decentraal, efficiënt en duurzaam. GEOS Energie probeert dit te realiseren door het ontwikkelen en vermarkten van producten die deze doelstelling ondersteunen en het vernieuwen en verbeteren van processen in de energievoorziening.
GEOSenergie heeft 4 competenties die worden ingezet om de gedefinieerde doelstellingen te realiseren. Deze competenties zijn: (1) waterstoftechnologie, kleinschalige energieopwekking door (2) zonne-energie en (3) windenergie. Daarnaast adviseren wij over (4) emissiemanagement, energiebesparing, de inzet van duurzame energietechnologieën en optimalisatie van energiegerelateerde bedrijfsprocessen en projectmanagement (GEOSenergiemanagement).
Met deze competenties richt GEOS energie zich vanuit haar vier bedrijfsonderdelen op de volgende activiteiten:
Waterstoftechnologie
Solar-energietechnologie
Wind-energietechnologie
Energiemanagement
